Γ. Καρτάλη 72
(Πρώην Γαλλικό Ινστιτούτο)
38333 Βόλος
ead-volos@astronomos.gr
secretary@astronomos.gr
Τηλ: (+30) 2421046253
Fax: (+30) 2421051061

ΒΙΒΛΙΑ



Ποια βιβλία θα διαβάσω?

Στους μαθητές όλων των κύκλων σπουδών διανέμεται δωρεάν από ένα βοηθητικό βιβλίο της Εταιρείας σε κάθε τάξη, με γενικό τίτλο: «Στοιχεία Αστρονομίας, Αστροφυσικής και Διαστημικής», γραμμένο ειδικά για τους μαθητές της Σχολής. Δίδονται δε και άλλα εποπτικά βοηθήματα. Αναλυτικά τα βιβλία που δίνονται στους μαθητές είναι:

  • Στην Α΄ τάξη: Στοιχεία Αστρονομίας, Αστροφυσικής και Διαστημικής, τεύχος 1ο – Το Ηλακό μας Σύστημα.
    Πρόκειται για ένα εγχειρίδιο αστρονομίας που είναι κατάλληλο για μαθητές των τελευταίων τάξεων του Δημοτικού, του Γυμνασίου, του Λυκείου, αλλά και για οποιονδήποτε άλλον που θέλει να αποκτήσει στοιχειώδεις αστρονομικές γνώσεις. Είναι γραμμένο με απλότητα και μεθοδικότητα, ώστε να μπορούν να το καταλάβουν όλοι όσοι το διαβάζουν έστω και αν έχουν εντρυφήσει ελάχιστα στην «επιστήμη των επιστημών», όπως αποκλήθηκε η αστρονομία. Είναι το πρώτο από τα τρία τεύχη που θα κυκλοφορήσουν προσεχώς και περιλαμβάνει μόνο το ηλιακό μας σύστημα, δηλ. τους πλανήτες, τους αστεροειδείς, τους κομήτες, τον Ήλιο και τη Σελήνη.
    Έχει γραφεί ειδικά για τους μαθητές και μάλιστα για τους μαθητές της «Σχολής Αστρονομίας», η οποία άνοιξε τις πύλες της στο Βόλο, τον Ιανουάριο του 2011. Γι’ αυτό και τη διδακτέα ύλη την περιλαμβάνει κατά ενότητες κατάλληλες για δύο ώρες διδασκαλίας. Έτσι π.χ. στην 4η ενότητα έχει τον Άρη, τους αστεροειδείς και το Δία, στην 8η ενότητα, τις εκλείψεις, τις φάσεις και τις κινήσεις της Σελήνης και η 12η και τελευταία ενότητα, το εσωτερικό του Ήλιου, τις επιδράσεις του Ήλιου επί της Γης και την προέλευση του ηλιακού μας συστήματος.

Στην τελική παρουσίασή του, βοήθησαν και άλλα μέλη της Εταιρείας, που πλέον έχουν, πλήρη γνώση του θέματος και πολλή διδακτική πείρα, και έτσι το αποτέλεσμα είναι ό,τι το καλύτερο μπορεί να υπάρξει στη σύγχρονη εποχή. Είναι το μοναδικό διδακτικό βιβλίο αστρονομίας που κυκλοφορεί σήμερα στην Ελλάδα, έπειτα από το βιβλίο του Οργανισμού Διδακτικών Βιβλίων, που εκδόθηκε το 1999, για τη διδασκαλία της Αστρονομίας στη Β΄ Λυκείου.
Είναι εξ ολοκλήρου έγχρωμο, με πολλά σχήματα και εικόνες που συνοδεύουν τα σχετικά κείμενα της κάθε σελίδας και γενικά πολύ ευχάριστο στην ανάγνωση και όμορφο στη εμφάνιση. Διαβάζεται δε εύκολα και κατανοητά. Είναι πάρα πολύ κατάλληλο για μια εισαγωγή στην τόσο παλαιά, αλλά και τόσο σύγχρονη επιστήμη της Αστρονομίας.

  • Στη Β΄ τάξη: Στοιχεία Αστρονομίας, Αστροφυσικής και Διαστημικής, τεύχος 2ο – Αστέρες, Γαλαξίες, Σύμπαν, Ουράνια Σφαίρα, Τηλεσκόπια.
    Πρόκειται για ένα εξαιρετικά καλαίσθητο βιβλίο, με πλούσια εικονογράφηση και σχεδιασμό, που προσελκύει τον αναγνώστη με τη μεθοδικότητά του και την όμορφη παρουσίαση των θεμάτων του. Το κεφάλαιο των «Αστέρων» περιλαμβάνει τους αστερισμούς, τη λαμπρότητα και τις αποστάσεις των αστέρων, του γίγαντες και νάνους αστέρες, τους μεταβλητούς αστέρες, την εξέλιξη αυτών, την ουρανογραφία, τη μεσοαστρική ύλη, τα νεφελώματα κ.λπ. Το κεφάλαιο των «Γαλαξιών» περιλαμβάνει το Γαλαξία μας με την κατανομή, το σχήμα και τη δομή των αστέρων του, τους άλλους γαλαξίες, με τη μορφολογία τους, τα σμήνη των γαλαξιών, με τις ιδιαιτερότητές τους, τη μεσογαλαξιακή ύλη, τις κοσμικές ακτίνες κ.λπ. Το κεφάλαιο του «Σύμπαντος» περιλαμβάνει τη φυγή των γαλαξιών, τη συγκρότηση του Σύμπαντος, τη Μεγάλη Έκρηξη, τις διάφορες θεωρίες για το μέλλον του, την εξέλιξή του και το τέλος του. Το κεφάλαιο της «Ουράνιας σφαίρας» περιλαμβάνει τους κύκλους της ουράνιας σφαίρας, τις οριζόντιες, τις ισημερινές και τις ουρανογραφικές συντεταγμένες, την εκλειπτική, τη μέτρηση του χρόνου, τα ημερολόγια κ.λπ. Το κεφάλαιο των «Τηλεσκοπίων» περιλαμβάνει, τα αστρονομικά όργανα, τα κατοπτρικά και διοπτρικά τηλεσκόπια, τα ραδιοτηλεσκόπια, τα διαστημικά τηλεσκόπια κ.λπ.
    Είναι ένα βιβλίο, που περιέχει όλο το φάσμα των αστρονομικών γνώσεων, που πρέπει να κατέχει κάποιος και ιδιαίτερα ένας μαθητής, για να λέει ότι γνωρίζει το περιβάλλον του, τον κόσμο του, το Σύμπαν ολόκληρο. Στο τέλος το βιβλίο συμπληρώνεται με το λεξιλόγιο όρων και το ευρετήριο στο οποίο μπορεί να καταφεύγει ο αναγνώστης, όταν θέλει να πληροφορηθεί για κάτι που το έχει λησμονήσει ή του έχει διαφύγει.
    Το βιβλίο είναι γραμμένο για του δευτεροετείς της Σχολής Αστρονομίας του Βόλου και απευθύνεται κυρίως προς τους μαθητές του Γυμνασίου, της Α΄ τάξης του Λυκείου, αλλά και στον καθένα που επιθυμεί να διευρύνει τις γνώσεις του στα κεφάλαια που περιλαμβάνει.
  • Στην Γ΄τάξη: Στοιχεία Αστρονομίας, Αστροφυσικής και Διαστημικής, τεύχος 3ο – Διαστημική και νέες αστρονομικές θεωρίες και ανακαλύψεις.
    Το βιβλίο περιλαμβάνει 6 διδακτικές ενότητες διαστημικής και 8 άλλες διδακτικές ενότητες νέων αστρονομικών θεωριών και ανακαλύψεων. Οι ενότητες της Διαστημικής είναι: Από το μύθο στην ιστορία των πυραύλων – κοσμικές ταχύτητες, Λειτουργία των πυραύλων – τεχνητοί δορυφόροι της Γης, Επανδρωμένες πτήσεις, Διαστημικοί σταθμοί – διαστημικά λεωφορεία – διαστημικά τηλεσκόπια, Προς τους πλανήτες και το εγγύς διαστημικό περιβάλλον και Επικοινωνία με εξωγήινους πολιτισμούς. Οι ενότητες των νέων αστρονομικών θεωριών και ανακαλύψεων είναι: Σκοτεινή ύλη και σκοτεινή ενέργεια, Εξωηλιακοί πλανήτες, Θεωρία χορδών, υπερχορδών και βρανών, Μαύρες τρύπες και σκουληκότρυπες, Κοσμολογία, Η Θεωρία των Πάντων και η υπερσυμμετρία, Κοσμική ακτινοβολία και κοσμική ακτινοβολία μικροκυμάτων.
    Τα κείμενα του βιβλίου συνοδεύονται με πληθώρα εικόνων και σχεδίων που τα κάνουν ακόμη περισσότερο κατανοητά και με σύγχρονη αντίληψη. Με τον τρόπο αυτό το βιβλίο αποτελεί την τελευταία λέξη της αστρονομικής επιστήμης και διαστημικής, μια και περιλαμβάνει θέματα και γεγονότα που παρουσιάστηκαν στην επικαιρότητα μέχρι και το 2012.
    Όπως και τα προηγούμενα τεύχη, έχει στο τέλος ένα πλήρες ευρετήριο θεμάτων και ονομάτων, καθώς και ένα λεξιλόγιο όρων, όπου ο αναγνώστης μπορεί εύκολα να βρει τους αστρονομικούς όρους που αναζητά και να λύσει τις απορίες του.
    Τέλος, ας τονισθεί ότι το τεύχος αυτό απευθύνεται σε όλους τους μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου, οι οποίοι σίγουρα θα το βρουν πολύ ενδιαφέρον και ευκολοδιάβαστο. Απευθύνεται, ακόμη και σε κάθε αναγνώστη, που θέλει να ασχοληθεί περισσότερο με αστρονομικά και διαστημικά θέματα, προ παντός δε να αποκτήσει τη σύγχρονη αντίληψη και επιστημονική σκέψη, πάνω στα μυστικά του Σύμπαντος.
  • Στη Γ’ Τάξη δίδεται επίσης το βιβλίο : Διερευνητικές εργασίες (Projects)- Πειραματικές δραστηριότητες και Πρακτικές εφαρμογές.
    Πρόκειται για ένα βοήθημα, που απευθύνεται τόσο στους μαθητές, όσο και στους καθηγητές των θετικών επιστημών. Το έγραψαν με πολλή όρεξη και εξαιρετικό μεράκι οι δύο καθηγητές φυσικής Χρίστος Ξενάκης και Σεραφείμ Σπανός. Τα θέματα των εργασιών είναι παρμένα από τα πρώτα έως και τα τελευταία αστρονομικά στοιχεία, που περιλαμβάνονται στο 1ο και 2ο τεύχος των «Στοιχείων Αστρονομίας Αστροφυσικής και Διαστημικής» και αποβλέπουν στην περαιτέρω εξάσκηση των μαθητών στις θεωρίες και τα επιτεύγματα της αστρονομικής επιστήμης.
    Όπως σημειώνουν οι συγγραφείς στην εισαγωγή τους: Η ιδιοκατασκευή αποτελεί μια πρωτοποριακή προσέγγιση στη μαθησιακή διεργασία. Εκτός από το νοητικό αποτέλεσμα διεγείρει ψυχοκινητικές δεξιότητες και σε ορισμένες περιπτώσεις την κοινωνικότητα και το ομαδικό πνεύμα. Το τελικό αποτέλεσμα είναι χειροπιαστό και παραμένει ως ενθύμιο και στάση ζωής απέναντι σε πρακτικά μελλοντικά προβλήματα. Το σημαντικό των ιδιοκατασκευών είναι ότι παρά την απλότητά τους είναι λειτουργικές και χρησιμοποιούνται από το μαθητή για να λύσουν το πρόβλημα. Η περιγραφή των κατασκευών αυτών δεν γίνεται συνήθως με λεπτομερειακό τρόπο. Μη σημαντικές κατασκευαστικές λεπτομέρειες καθώς και η αισθητική τους, αφήνονται στην αυτενέργεια των μαθητών.
    Είναι σίγουρο ότι το εγχειρίδιο αυτό της Αστρονομίας θα το αγκαλιάσουν μαθητές και καθηγητές με περίσσια όρεξη και θα τους κάνει να αγαπήσουν ακόμη περισσότερο την Αστρονομία, σε αντίθεση με τους υπεύθυνους του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και του Υπουργείου Παιδείας, οι οποίοι, κατάφεραν να εξαφανίσουν όλως διόλου την Αστρονομία από τα σχολεία. Η Εταιρεία Αστρονομίας, όμως, αλλά και όλοι οι ερασιτέχνες αστρονόμοι της Ελλάδος, σε πείσμα αυτής της κατάστασης, θα συνεχίσουν να προσφέρουν στη νεολαία των θρανίων το εξαίσιο αυτό νέκταρ της αθάνατης επιστήμης της Αστρονομίας, που τόσο αγάπησαν και τόσο ενστερνίστηκαν. Πιστεύουν δε ότι αποτελεί το αλάτι της ζωής και τη ζωοποιό μαγιά όλων σχεδόν των άλλων θετικών επιστημών.