Γ. Καρτάλη 72
(Πρώην Γαλλικό Ινστιτούτο)
38333 Βόλος
ead-volos@astronomos.gr
secretary@astronomos.gr
Τηλ: (+30) 2421046253
Fax: (+30) 2421051061

Μάθημα 8ο:
Εξωηλιακοί πλανήτες

Κατά τη 10ετία του 1990 άρχισαν να ανακαλύπτονται οι εξωηλιακοί πλανήτες περιφερόμενοι γύρω από αστέρες του Γαλαξία μας σαν τον Ήλιο, γύρω από αστέρες – πάλσαρ, καθώς και γύρω από διπλούς και πολλαπλούς αστέρες.

Στη συνέχεια αναπτύχθηκαν διάφορες μέθοδοι για την ανακάλυψη εξωηλιακών πλανητών. Τέτοιες μέθοδοι είναι: Η μέθοδος των ακτινικών ταχυτήτων, η αστρομετρική μέθοδος (με την οποία έχουν ανακαλυφθεί οι πιο πολλοί εξωηλιακοί πλανήτες), η μέθοδος Ντόπλερ, η μέθοδος της διάβασης (με την οποία έχουν ανακαλυφθεί, επίσης, αρκετοί εξωηλιακοί πλανήτες) , η μέθοδος της βαρυτική μικροεστίασης και η μέθοδος της συμβολομετρίας.

Μερικές φορές, όταν οι εξωηλιακοί πλανήτες είναι μεγάλου μεγέθους, μεγαλύτερου του Δία, παρατηρήθηκαν και από τα μεγάλα επίγεια τηλεσκόπια, όπως είναι εκείνο του Κεκ της Χαβάης. Οι πρώτοι από αυτούς, που ανακαλύφθηκαν, μάλιστα, είναι πολύ κοντά στον κεντρικό αστέρα και γι’ αυτό πήραν το όνομα του «Καυτού Δία» ή του «Καυτού Ποσειδώνα».

Για να είναι ένας εξωηλιακός πλανήτης κατοικήσιμος, πρέπει να πληροί ορισμένους όρους, όπως π.χ. ο κεντρικός αστέρας του να είναι περίπου του μεγέθους του δικού μας Ήλιου, να απέχει δε ο πλανήτης από αυτόν ορισμένη απόσταση, όπως η Γη από τον Ήλιο μας, η μάζα του να έχει το μέγεθος της Γης μας και να πληροί τους όρους για την ανάπτυξη της ζωής. Η ανάπτυξη ζωής εξασφαλίζεται βασικά από την παρουσία ατμόσφαιρας με οξυγόνο, υδρογόνο, μεθάνιο και άλλα χημικά στοιχεία.

Τώρα πλέον με την κατάκτηση του Διαστήματος έχουμε και πολλά διαστημικά σκάφη, που εκτοξεύθηκαν για την ανακάλυψη εξωηλιακών πλανητών, όπως το «Κέπλερ», που εκτοξεύθηκε το Μάρτιο του 2009, το «Γαία» (“Gaia”), που πρόκειται να εκτοξευθεί το 2013 από την ESA και άλλα.

Παράλληλα με τους εξωηλιακούς πλανήτες ανακαλύφθηκαν και πολλά εξωηλιακά πλανητικά συστήματα και ένα από τα πρώτα ήταν του αστέρα β – Ζωγράφου, ο οποίος παρουσιάζει έναν αξιοσημείωτο πλανητικό δίσκο. Έτσι, στις κατοικήσιμες ζώνες αυτών των εξωηλιακών πλανητικών συστημάτων αναζητούνται και ανευρίσκονται πολλοί εξωηλιακοί πλανήτες.